
Waar de gemeenten Alken, Diepenbeek, Hasselt, Kortessem en Wellen aan elkaar grenzen strekt zich een prachtig landschap uit met tal van kleine hoekjes en kantjes. Dit gebied vormt het decor van het biodiversiteitsproject 'Landschapsherstel in het Vijfgemeentenpunt'. Dit project werd door de plaatselijke natuurverenigingen - Natuurpunt en Limburgs Landschap - ingediend voor subsidies bij de provincie Limburg en de gemeenten. De uitvoering van de werken wordt gecoördineerd door het Regionaal Landschap Haspengouw en Voeren. Met deze middelen worden de kenmerkende kleine landschapselementen zoals hagen, hoogstamboomgaarden en poelen in het gebied aangelegd en hersteld. Niet enkel in de natuurgebieden, maar ook bij particuliere eigenaars. Tal van diersoorten zoals eikelmuis, steenuil, kamsalamander en ijsvogel zijn hierbij gebaat.
Het project draait ondertussen op volle toeren. Momenteel worden er 11 poelen hersteld in de Herk- en Mombeekvallei. Door een teveel aan slib en waterplanten kunnen poelen volledig dichtgroeien en dreigen ze zo uit het landschap te verdwijnen. Met behulp van een graafmachine wordt het slib en het teveel aan waterplanten weggehaald en wordt de poel aangepast aan de noden van de verschillende amfibieën die in deze regio voorkomen, zoals de pad, groene kikker, kamsalamander en kleine watersalamander. De oevers van de poelen krijgen aan de zonnekant een zwakke helling, waardoor een dunne waterfilm ontstaat die sneller opwarmt in de zon. De larven van de amfibieën kunnen sneller groeien in dit warme water. Bovendien wordt ervoor gezorgd dat de poel diep genoeg is. Zo zal hij niet uitdrogen in de zomer en niet dichtvriezen in de winter. Sommige dieren verschuilen zich in de winter immers graag in de sliblaag van zo'n poel. Andere amfibieën zullen zich dan weer verschuilen onder takkenhopen, ruigere hoekjes of holletjes in de grond om te overwinteren. Vandaar dat er ook aandacht besteed wordt aan hagen en houtkanten in de buurt van de poelen, waar de diertjes in de zomer ook hun voedsel kunnen vinden.
Een amfibieënsoort die dit zeker weet te waarderen is de kamsalamander, de adoptiesoort van de gemeente Wellen. Deze kieskeurige salamander is een echte avonturier die doorheen het jaar van poel naar poel reist. Het diertje is ongeveer 13 cm groot. Je kan hem herkennen aan zijn donkere keel en zijn geeloranje buik met donkere vlekken. Het mannetje heeft in de paartijd een opvallende kam op zijn rug en staart. In die periode lijkt hij wel een kleine waterdraak.
Woon je in een van deze 5 gemeenten en wil je enkele typische kleine landschapselementen herstellen of aanleggen op jouw eigendom? Neem dan contact op met het Regionaal Landschap Haspengouw en Voeren (011/31.38.98). Ook mensen buiten het projectgebied kunnen hier terecht voor advies, hulp of een overzicht van subsidiemogelijkheden voor het aanplanten of herstellen van kleine landschapselementen.
Overgenomen van de website van Regionaal Landschap Haspengouw & Voeren
23 oktober 2009